پروژه شناسایی گسل‌های زیر سطحی تهران، با استفاده از داده‌های لرزه‌نگاری، تیرماه امسال برای نخستین بار در ایران و با تولید زلزله مصنوعی اجرا می‌شود. 
به گزارش فارس، مازیار حسینی، رئیس سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران، با اعلام این خبر گفت: با مشاركت مركز مدیریت بحران شهر تهران، شركت عملیات اكتشاف نفت و پژوهشگاه بین‌المللی مهندسی زلزله كه به عنوان مشاور كار معرفی شده است، قصد داریم تمام مناطقی را كه گسل آن‌ها بر اثر گذشت زمان ممكن است زیر آبرفت‌ها مدفون شده باشند شناسایی كنیم.
برای اجرای این‌كار ضخامت آبرفت‌ها اندازه‌گیری می‌شود، عمق سنگ‌كف سنجیده و در صورت تشخیص وجود گسل، شیب و امتداد آن نیز مشخص خواهد شد؛ سپس موج لرزش تا عمق 4 كیلومتر نفوذ می‌كند و در طول 8 كیلومتر اندازه‌گیری می‌شود.
وی با اشاره به ملی بودن این پروژه گفت: برای اجرای آن دو پروفیل در نظر گرفته شده است؛ پروفیل اول شمالی-جنوبی است كه از قسمت كوهستانی منطقه یك و حد فاصل دركه و ولنجك آغاز و به منطقه كهریزك و بهشت زهرا ختم می‌شود. پروفیل دوم نیز شرقی- غربی است كه از دهكده المپیك شروع و در محدوده پارك سرخه‌حصار پایان می‌یابد.
دبیر ستاد حوادث غیرمترقبه شهر تهران در مورد زمان آغاز و پایان اجرای این پروژه گفت: اواخر تیرماه و هنگام تعطیلی مدارس این پروژه به صورت آزمایشی در جبهه جنوبی آغاز خواهد شد و قصد داریم در پایان تابستان و پیش از بازگشایی مدارس طی 3 ماه این كار را به پایان برسانیم.
حسینی با اشاره به تمهیدات گسترده در اجرای پروژه شناسایی گسل‌‌های زیرسطحی عنوان كرد: گروهی كه اجرای این پروژه را بر عهده دارند، با رعایت همه مسائل ایمنی كار را آغاز می‌كنند تا از بروز هرگونه خسارت احتمالی به ساختمان‌های اطراف، جلوگیری شود.
وی افزود: عقد تفاهم‌نامه با شركت‌های مجری پس از یكسال، سرانجام در خردادماه انجام شد. پس از آن با همه سازمان‌ها از جمله نیروی انتظامی، سازمان‌های درون‌شهری شهرداری مانند معاونت كنترل ترافیك، خدمات شهری و آب، برق، گاز و دیگر سازمان‌های مرتبط هماهنگی‌های لازم به عمل آمد و هم‌اكنون در مراحل به تصویب رساندن بیمه مجریان این پروژه هستیم.
حسینی در مورد وجود نقشه تهران كه در آن گسل‌ها به طور دقیق مشخص شده باشند، گفت: بر اساس گزارش رسمی سازمان زمین‌شناسی، نقشه‌ای كه گسل‌های تهران در آن مشخص شده باشند، تهیه شده است و از آنجا كه بسیاری از نخبگان بر روی آن مطالعه كرده‌اند، بسیار قابل قبول است، اما در حال حاضر پاسخگوی نیازهای تهران نیست.
وی توضیح داد: در زمین‌شناسی مقیاس‌های بزرگ و كلان‌ دیده می‌شوند. برای مقیاس كار شهری به نقشه 2000/1 یا 1000/1 احتیاج داریم. گسل‌های محدوده شهر تهران جوان هستند. یعنی در طول 10‌هزارسال گذشته فعالیت لرزه‌ای داشته‌اند. به این دلیل شهر تهران استعداد لرزه‌ خیزی دارد. نقشه فعلی از نظر شناسایی گسل‌ها و ساز و كار ژرفای تولید لرزه خوب است، اما برای مدیریت بحران مناسب نیست. نقشه باید به‌روز باشد تا دستور العمل مشخص داشته باشیم. در این صورت می‌توان تشخیص داد چه ساختمان‌هایی روی گسل قرار دارند تا برای بهسازی و مقام‌سازی آن‌ها اقدام كرد.
حسینی با اشاره به طرح جامع تفصیلی گفت: راهكارها باید در طرح تفصیلی مناطق در نظر گرفته شوند تا شكل قانونی بگیرند. این مسئله، مسئولیت كارشناسان در تدوین طرح جامع تفصیلی در این بخش را دو چندان می‌كند.
وی افزود: شیوه تهیه نقشه بسیار مهم است. نقشه فعلی بر اساس مطالعات عكس‌های هوایی تهران در سال 1338 تهیه شده است كه تنها در مورد برخی قسمت‌ها مطالعات میدانی انجام شده است.و آن زمان قسمت‌های مركزی شهر ساخته شده بودند. باید در كار شهری مقیاس 10000/1 وجود داشته باشد، تا بر اساس آن برنامه‌ریزی كنیم كه چه ساختمان‌هایی بهسازی، مقاوم‌سازی یا نوسازی شوند و یا كاربری آن‌ها را به منظور پایین آوردن سرانه جمعیت در آن قسمت تغییر دهیم و یا در صورت امكان محیط را به فضای سبز تبدیل كنیم. با چنین برنامه‌ریزی‌هایی بخش‌هایی از شهر كه زیر سطح آن‌ها گسل وجود دارد، به نقطه خطرناك تبدیل نمی‌شوند و این حركت مدیریت ریسك است تا در هنگام بروز حادثه، خطر به حداقل برسد.
رئیس سازمان پیشگیری و مدیریت بحران، در مورد شناسایی گسل‌های اصلی و فرعی تهران اظهار كرد: به طور كلی تهران جزء شهرهای زلزله‌خیز جهان است و روی گسل‌ها قرار دارد. گسل‌های اصلی از شمال تهران، شمال- جنوب مانند شهر ری و بی‌بی شهربانو، از شمال شرق تهران به سمت مازندران از جنوب به شرق تهران از ایوان‌كی و گرمسار حركت می‌كند.
وی ادامه داد: اما گسل‌های فرعی نیز وجود دارند كه طولشان كوتاه‌تر است و به خودی خود موجب زلزله نمی‌شوند. خیابان‌هایی مانند ونك پارك، عباس‌آباد، محمودیه، قنات كوثر و غیره جزء مناطقی هستند كه گسل‌های فرعی زیر آن‌ها وجود دارد. اما این گسل‌ها به تنهایی موجب بروز زلزله نمی‌شوند و تنها با لغزش گسل‌های اصلی فعال خواهند شد؛ كه مدیریت ریسك برای هركدام از این گسل‌ها متفاوت است.