هر روز به عنوان یك حوادث نویس با خودم مرور می‌كنم، از امروز دیگه سوار شدن به خودرو شخصی ممنوعه؛ به خودم میگم هر روز توی گوش مردم فریاد می‌زنیم از سوار شدن به خودرو شخصی پرهیز كنید، اما خودمان هم این ‌كارو نمی‌كنیم. به نظر می‌رسد چاره‌ای وجود ندارد یا تاكسی نیست یا عجله داری یا وقتی یك مسافر زن داخل خودرو می‌بینی می‌گی امروز كه نشد، انشاء... فردا؛ بعد هم سوار می‌شیم به امید پیاده شدن در مقصد با صحت كامل، اما تو لحظه سوار شدن و راه افتادن خودرو یك لحظه از ذهنم عبور می‌كند: راستی قربانیان متعدد تجاوز به عنف هم، پیش از سوار شدن به خودروهای شخصی، به این چیزها فكر می‌كردند؟! در این لحظه سوار خودرو شخصی شده‌ا‌م؛ اما فریاد‌های بی‌امان ذهنم نهیب می‌زند: بالاخره حادثه یكبار اتفاق می‌افتد...

حــــــ‌الا دیــــگر مثل گذشته نیست، با اطمینان می‌گوید: اوضاع بدتر نشده؛بهتر هم شده است. با سپردن كار رسیدگی به این پرونده‌ها به كارآگاهان، شدت عمل پلیس در برخورد با مجرمان این حوادث افزایش یافته است؛ به طوری كه میزان كشف و دستگیری متهمان این پرونده‌ها كه در گذشته كمتر اتفاق می‌افتاد، افزایش قابل ملاحظه‌ای پیدا كرده است و شاید این رشد به دلیل آن باشد كه امروز یك تعریف جنایی از تجاوزات به عنف وجود دارد.

سردار جعفری، معاون آگاهی نیروی انتظامی، از تغییر اولویتهای ناجا در رسیدگی به پرونده‌های تجاوز به عنف، سخن می‌گوید و اشاره می‌كند كه این جرم امروز به عنوان جرمی جنایی مورد پیگرد قرار می‌گیرد و این درحالیست كه در گذشته به عنوان یك مساله اخلاقی در چارچوب ماموریتهای مفاسد اجتماعی قرار داشت.

به اعتقاد او، هنوز هم وضعیت فرهنگی و اجتماعی، قربانیان حوادث تجاوز به عنف را تحت فشار می‌گذارد به طوری كه برای فاش نشدن ماجرا و ترس از نزدیكان حاضر به شكایت نیستند. این در حالیست كه جامعه باید آمادگی پذیرش حوادث رخ داده در این باب را پیدا كند و البته این موضوع نیازمند كاركرد آموزشی است.

سردار جعفری با بیان این كه هر زمان این امكان وجود دارد كه شاهد حوادث تلخی همچون باغ خرمالو باشیم، با افسوس می‌گوید: اولین بار پلیس زمانی در جریان این حادثه قرار گرفت كه نهمین قربانی اعلام شكایت كرد، حال اگر اولین قربانی پس از رهایی اعلام شكایت می‌كرد، شاید 8 نفر دیگر مورد تعرض قرار نمی‌گرفتند.

وی اطمینان خاطر می‌دهد كه در صورت شكایت و اعلام حادثه به پلیس، هویت بزه‌دیدگان حتی برای نزدیكترین افراد به آنها نیز فاش نخواهد شد و حتی اگر قربانی حاضر به شكایت حضوری نباشد هم می‌تواند از طریق تماس تلفنی، اطلاعاتش را در اختیار پلیس آگاهی قرار دهد تا مانع از تكرار جرم شود.

معاون آگاهی ناجا هشدار می‌دهد: تجاوز به عنف جرمی است كه مجرم آنقدر جرمش را تكرار می‌كند تا دستگیر شود و اگر دستگیر نشد، بدین معناست كه می‌تواند با خیال راحت از این كه قربانیان از ترس آبرو و فاش شدن هویت، موضوع را به پلیس اعلام نمی‌كنند، مبادرت به ارتكاب جرم ‌كند.

قربــانیــــــان منتـــــخب

آیا مجرمان به طور تصادفی سوژه‌هایشان را انتخاب و یا پیش از ارتكاب جرم ابتدا از میان گزینه‌های مختلف پیش‌رو، سوژه مناسب را شناسایی می‌كنند؟

بر اساس تحقیقات به عمل آمده در برخی موارد، قربانیان فریب وعده‌های دوستی و... متجاوزان را خورده و پس از اغفال به مكانهای خلوت كشانده شده و در فرصتی مناسب مورد تعرض قرار گرفته‌اند. از سوی دیگر در بیشتر حوادث رخ داده در این باره زنان و دختران جوان پس از سوار شدن بر خودروهای شخصی مسافركش و یا خودروهای مدل بالا كه به طور معمول كمتر اقدام به جا‌به‌جایی مسافر می‌كنند، خودرو از مسیر اصلی منحرف شده و از سوی راننده و یا با همدستی سرنشینان در نقاط كم تردد و حاشیه مورد آزار جنسی مسافركش‌نماها قرار گرفته‌اند؟

اینها پرسش‌های دیگری است كه معاون آگاهی نیروی انتظامی با آنها مواجه است؛ پرسش‌هایی كه پاسخ به آنها حاكی از واقعیتی تلخ در خصوص وقوع حوادث تجاوز به عنف است؛ واقعیتی كه از زمینه‌سازی قربانیان در بخش قابل توجهی از این حوادث خبر می‌داد.

سردار جعفری به ایسنا می‌گوید: در موارد بررسی شده، مكررا با پرونده‌هایی مواجهیم كه رفتارهای قربانی، مقدمات وقوع جرم علیه خود او را فراهم كرده بود؛ فردی كه جرم علیه‌ وی رخ داده، از ماهها قبل با متهم ارتباط داشته است و در این میان یك رابطه دوستانه و یا خواستگاری از دختر جوان در ادامه با یك رابطه غیراخلاقی و دور از نظارت خانواده ادامه پیدا كرده است. در حالی كه نیات پلید و شیطانی مجرم از ابتدا مشخص بوده و سرانجام متهم با اعتماد جلب شده، طعمه‌اش را به محلی كشیده و ناگهان 5 نفر علیه وی اقدام می‌كنید.

از سویی دیگر این واقعیت است كه قربانیان به دلایلی همچون وضع نامناسب پوشش و ظاهرشان، زمینه‌ای را در جامعه مهیا كرده‌اند كه از سوی مجرمان هدف قرار بگیرند.

معاون آگاهی ناجا در ادامه یكی از سهل‌انگاری‌های آشكار قربانیان را سوار شدن به خودروهای مسافركش شخصی و بدون آرم عنوان می‌كند؛ حال هیچ فرقی نمی‌كند كه ساعاتی از روز باشد و یا در تاریكی شب؛ تنها بودن مسافر زن، در حالی كه اغلب مجرمان در پوشش مسافركش‌نما اقدامات مجرمانه‌شان را ترتیب می‌دهند و اگر یك مسافر به تنهایی در برابر آنها باشد، نه از لحاظ فیزیكی توان مقابله دارد و حتی در صورت استفاده از سلاح‌های سرد و گرم برای تهدید مجرمان نیز نمی‌تواند عكس‌العملی از خود بروز دهد.

مسافركش‌نــــــمای متـجاوز در كمین زنـــــــانی با آرایش‌های وسوسه‌انــگیز

سردار جعفری معتقد است: وقوع تجاوز به عنف رابطه مستقیمی با وضعیت فرهنگی و اجتماعی شهرها دارد. در شهرهایی كه بافت فرهنگی‌شان قدیمی است، اساسا زمینه وقوع این جرم كمتر است، اما در كلانشهرهایی همچون تهران، ‌اصفهان، و... به دلیل گستردگی و تنوع قومیت‌ها و سرازیری جمعیت مهاجر به این شهرها، كنترل اجتماعی كمتر شده است و از سوی دیگر نیز نبود انسجام فرهنگی در این فضا زمینه وقوع تجاوزات به عنف را فراهم كرده است.

از معاون آگاهی ناجا درخواست كردیم برای نمایاندن ریشه‌های زمینه ساز این گونه جرایم مقابل چشمان مخاطب، انسجام فرهنگی را تشریح كند و او نیز با صراحت می‌گوید: رفتار برخی زنان در كلانشهرها، رفتاری ناهنجار است. نوع مراوده و برخوردهای اجتماعی زنان با مردان، آرایش‌های وسوسه انگیز زنان و دختران جوان و پوشش‌هایی كه براحتی جلب توجه می‌كند، رفتاری كه از ویژگی شرعی و ایرانی فاصله گرفته است.

این كارشناس انتظامی برای روشن شدن تكلیف این نابسامانی می‌گوید: انتظار نداریم، تجاوز به عنف در شهرهایی با بافت قدیمی و فرهنگی همچون یزد یا نائین مشابه كلانشهرها رخ دهد، چرا كه در این نقاط كنترل و نظارت اجتماعی به خوبی ایفای نقش می‌كند.

دوباره به سراغ مسافركش‌نماها می‌رویم. وی یكی از دلایل كاهش وقوع تجاوزات به عنف كه از یك نقطه شروع و در نقطه‌ای دیگر ختم می‌شود را اطلاع رسانی صورت گرفته در ماههای اخیر می‌داند.

«محل وقوع حاشــــیه است؛ محل وقوع حاشــــیه است...»

او تاكید می‌كند در بسیاری از موارد، این جرم در حاشیه شهر رخ داده است. در چرایی این موضوع، سردار جعفری ما را به سوی شناسایی نقاط كور و تا حدی دور از دسترس افراد و پلیس هدایت می‌كند: نقاط كور در حاشیه است.

معاون آگاهی ناجا با هشدار به زنان حاشیه‌نشین می‌گوید: خانم‌ها و دختران جوان باید برای رفت و آمد از وسایط نقلیه عمومی استفاده كنند و این مساله را جدی بگیرند، چرا كه اغلب حوادث تجاوز به عنف در حاشیه و توسط مسافركش‌نماها اتفاق افتاده است.

با توجه به تأثیر عامل تنها بودن زنان در طعمه شدن، این مقام پلیس از زنان می‌خواهد در جهت حفظ خود از آسیب‌ها و حوادث تلخ تجاوز به عنف، در صورتی كه نمی‌توانند از وسیله نقلیه عمومی استفاده كنند، حتما با خود همراهی داشته باشند، چرا كه علیه دو خانم، معمولا این جرم كمتر اتفاق می‌افتد؛ مگر آن كه بحث اغفال شدگی در میان باشد.

بالا رفتن سن ازدواج و وسوسه‌هایی كه به سراغ متجازین می‌رود؟

پاسخ این پرسش را تا حدودی به وضعیت و پوشش برخی زنان و دختران مربوط می‌داند، اما با تاكید می‌گوید: یكی از عوامل قطعی در بروز جرایم جنسی، بالا رفتن سن ازدواج است؛ دردسری كه مجرم را به نقشه پردازی طرحی مجرمانه سوق می‌دهد، دغدغه‌ برآورده كردن نیازهای طبیعی است و در شرایطی كه در بزه‌دیده نیز شرایط قربانی شدن و هدف قرار گرفتن فراهم است، تنها ابزار تهدید همچون چاقو و یا انواع دیگر سلاح، جسارت لازم را به متهم می‌دهد.

آخرین گفته‌ها و هشدارهای معاون آگاهی ناجا در این جملات خلاصه می‌شد: در اغلب موارد یك اشكالی در رفتار قربانی بوده است؛ آنها پس از طرح یك سؤال بی‌جا، خنده بی‌مورد، گرم گرفتن با راننده و... از سوی مجرمان انتخاب شدند!

به دخترهای جوان هشـدار بدهید كه...

به دخترهای جوان هشدار بدهید: ساده انگاری را در مورد اظهار علاقه‌های ظاهری و وعده خواستگاری و ازدواج كنار بگذارند، متجاوزین اعتمادتان را در دو تا سه هفته جلب می‌كنند و بعد هم... 

به دخترهای جوان هشدار بدهید: تشریفات ازدواج شاید دست و پاگیر و طولانی باشد، اما شناخت خانواده‌ها از یكدیگر در وهله اول از اهمیت بالایی برخوردار است.

به دخترهای جوان هشدار بدهید: ساده انگارانه فریب نخورید...

منبع: ایسنا